Kontrakt z NFZ – jak go uzyskać? Konkurs ofert krok po kroku

Stan prawny na 20.10.2026 r. · Aktualizacja: 20.10.2026 r. · Konsultacja prawna: Kancelaria Adwokacka GTWS

Czym jest kontrakt z NFZ

„Kontraktowanie” to potoczna nazwa postępowania, w którym NFZ wybiera świadczeniodawców i zawiera z nimi umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Umowa jest podstawą finansowania świadczeń ze środków publicznych i zawiera się ją między świadczeniodawcą a Funduszem – wyłącznie z tym, kto został wybrany w postępowaniu (art. 132 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych).

Do zawierania tych umów nie stosuje się prawa zamówień publicznych (art. 138), a do samej umowy – kodeks cywilny, jeśli ustawa nie stanowi inaczej (art. 155 ust. 1). Umowa określa m.in. rodzaj i zakres świadczeń, warunki ich udzielania, zasady rozliczeń i kwotę zobowiązania NFZ (art. 136 ust. 1). Świadczenia udzielone ponad tę kwotę – tzw. nadwykonania – nie są zobowiązaniem Funduszu z umowy (art. 132 ust. 6). O ich zapłatę można wystąpić do Prezesa NFZ w ciągu 6 miesięcy, a Prezes uwzględnia m.in. możliwości finansowe Funduszu (art. 132c).

Kto może podpisać umowę z NFZ

O umowę może ubiegać się świadczeniodawca (art. 5 pkt 41 ustawy), czyli przede wszystkim:

• podmiot wykonujący działalność leczniczą – np. podmiot leczniczy prowadzący zakład rehabilitacji albo praktyka zawodowa fizjoterapeuty wpisana do rejestru,
• osoba fizyczna z fachowymi uprawnieniami, która udziela świadczeń w ramach działalności gospodarczej,
• podmiot zaopatrujący w wyroby medyczne – np. sklep medyczny realizujący zlecenia.

Gabinet fizjoterapii musi więc najpierw zostać zarejestrowany jako praktyka fizjoterapeutyczna albo podmiot leczniczy i spełniać wymagania lokalowe. Do kontraktu na fizjoterapię ambulatoryjną dochodzą warunki z rozporządzenia o świadczeniach gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej – personel, godziny pracy, wyposażenie. Opisujemy je szczegółowo we wpisie Gabinet fizjoterapii – wymogi NFZ: lokal, sprzęt i personel.

Dwa ograniczenia warto znać przed złożeniem oferty:

• NFZ nie zawrze umowy z fizjoterapeutą, lekarzem czy pielęgniarką, jeśli udzielają oni świadczeń u świadczeniodawcy, który ma już umowę z NFZ (art. 132 ust. 3),
• oferta zostanie odrzucona, jeśli w ciągu 5 lat przed ogłoszeniem NFZ rozwiązał z Tobą umowę w tym samym zakresie bez wypowiedzenia z przyczyn leżących po Twojej stronie (art. 149 ust. 1 pkt 8).

Kiedy NFZ ogłasza konkursy

Postępowania wynikają z planu. Prezes NFZ sporządza projekt planu zakupu świadczeń opieki zdrowotnej na obszarze województwa na następny rok – z uwzględnieniem dostępności świadczeń, planowanych kosztów oraz krajowego i wojewódzkiego planu (art. 131b ust. 1). Konkursy pojawiają się zwykle wtedy, gdy kończą się dotychczasowe umowy albo NFZ chce zwiększyć dostępność świadczeń na danym obszarze.

Jak nie przegapić ogłoszenia:

• strona oddziału wojewódzkiego NFZ – tam zamieszcza się ogłoszenia o postępowaniach (§ 3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu),
• Krajowa Izba Fizjoterapeutów – NFZ przesyła jej informację o każdym ogłoszeniu w celu publikacji (§ 3 ust. 5),
• informacje o zawartych umowach – są jawne, a NFZ publikuje je w 14 dni od zawarcia umowy (art. 135). Z nich dowiesz się, kto w Twojej okolicy ma umowę w danym zakresie i na jaką kwotę.

Konkurs ofert czy rokowania

NFZ zawiera umowy po postępowaniu w trybie konkursu ofert albo rokowań (art. 139 ust. 1). Konkurs jest regułą, rokowania – wyjątkiem:

Oba tryby mają część jawną i niejawną. W części jawnej komisja w obecności oferentów stwierdza prawidłowość ogłoszenia, liczbę ofert, otwiera je i ustala, które spełniają wymagane warunki (art. 142 ust. 2). W części niejawnej wybiera najkorzystniejsze oferty albo nie wybiera żadnej i może negocjować z oferentami liczbę świadczeń i cenę – przy więcej niż jednym oferencie co najmniej z dwoma (art. 142 ust. 5–7).

Jak uzyskać kontrakt z NFZ – krok po kroku

1. Krok 1
   Zarejestruj działalność leczniczą. Bez wpisu do rejestru nie jesteś świadczeniodawcą. Lokal przygotuj od razu pod warunki NFZ – przebudowa po fakcie kosztuje więcej.
2. Krok 2
   Sprawdź warunki dla zakresu. Warunki realizacji świadczeń określa rozporządzenie „koszykowe” Ministra Zdrowia, a przedmiot postępowania i szczegółowe warunki umów – Prezes NFZ (art. 146 ust. 1). Zgromadź personel i sprzęt, które te dokumenty wymagają.
3. Krok 3
   Śledź ogłoszenia. Ogłoszenie podaje m.in. przedmiot i wartość zamówienia, obszar, maksymalną liczbę umów, warunki ich zawarcia, miejsce i termin składania ofert oraz informację o protestach i odwołaniach (art. 139 ust. 3, § 3 ust. 2 rozporządzenia).
4. Krok 4
   Złóż ofertę. Ofertę sporządzasz po polsku i podpisujesz własnoręcznie albo – w postaci elektronicznej – podpisem kwalifikowanym, zaufanym lub osobistym (art. 142 ust. 4). Składasz ją w zamkniętej kopercie lub paczce oznaczonej kodem postępowania (§ 4 ust. 1). Wysłana pocztą liczy się, jeśli nadasz ją w terminie w placówce operatora wyznaczonego i dotrze najpóźniej dzień przed otwarciem ofert (§ 4 ust. 2).
5. Krok 5
   Uzupełnij braki. Jeśli oferta ma braki formalne albo nie dołączyłeś wszystkich dokumentów, komisja wzywa do ich usunięcia w wyznaczonym terminie – pod rygorem odrzucenia oferty (art. 149 ust. 3). Komisja może też sprawdzić dane z oferty, np. przez oględziny pomieszczeń i urządzeń (§ 17 ust. 2).
6. Krok 6
   Negocjuj. Komisja może negocjować liczbę świadczeń i cenę (art. 142 ust. 6). Ustalenie ceny i liczby w negocjacjach nie oznacza jeszcze wyboru oferty ani przyrzeczenia zawarcia umowy (§ 15 ust. 7 rozporządzenia).
7. Krok 7
   Sprawdź rozstrzygnięcie. Ogłoszenie o rozstrzygnięciu kończy postępowanie (art. 151 ust. 5). Od tego dnia biegnie 7-dniowy termin na odwołanie.
8. Krok 8
   Podpisz umowę. Umowę podpisuje się własnoręcznie albo podpisem elektronicznym (art. 155 ust. 4). Informacja o niej trafi na stronę NFZ w 14 dni (art. 135 ust. 3).

Jerzy Bralczyk w 500 zdaniach polskich przypomina przysłowie, które lubił powtarzać Oktawian August: „Spiesz się powoli”. Przy kontrakcie z NFZ to dobra rada – lokal, personel i sprzęt przygotuj z wyprzedzeniem, bo na samą ofertę zostaje często tylko kilkanaście dni.

Jak NFZ ocenia oferty

Oferty porównuje się według pięciu kryteriów: jakości, kompleksowości, dostępności, ciągłości i ceny udzielanych świadczeń (art. 148 ust. 1). Szczegółowe kryteria dla poszczególnych zakresów określa rozporządzenie Ministra Zdrowia (art. 148 ust. 3), a punktację dla konkretnego postępowania znajdziesz w jego materiałach. Kryteria i warunki są jawne i nie mogą się zmienić w toku postępowania (art. 147).

W praktyce przewagę daje to, co możesz wykazać dokumentami: kwalifikacje personelu, wyposażenie gabinetu, godziny dostępności dla pacjentów i doświadczenie w danym zakresie. Sprzęt to inwestycja, którą da się sfinansować częściowo ze środków PFRON – gabinet, który od co najmniej dwóch lat prowadzi działalność związaną z rehabilitacją osób niepełnosprawnych, może dostać do 80% ceny sprzętu (piszemy o tym w poradniku Dofinansowanie PFRON dla fizjoterapeutów).

Odrzucenie oferty i unieważnienie postępowania

Komisja odrzuca ofertę m.in. gdy (art. 149 ust. 1):

• wpłynęła po terminie albo zawiera nieprawdziwe informacje,
• nie określa przedmiotu oferty, proponowanej liczby lub ceny świadczeń,
• zawiera rażąco niską cenę – zanim to stwierdzi, komisja prosi o wyjaśnienia i kalkulację kosztów (§ 14 rozporządzenia),
• jest ofertą alternatywną,
• oferent albo oferta nie spełniają warunków z przepisów i szczegółowych warunków umów.

Jeśli braki dotyczą części oferty, można ją odrzucić tylko w tej części (art. 149 ust. 2). Podstawę prawną i uzasadnienie odrzucenia komisja wpisuje do protokołu (§ 13).

Prezes NFZ unieważnia postępowanie m.in. gdy nie wpłynęła żadna oferta, odrzucono wszystkie, najkorzystniejsza oferta przewyższa kwotę przeznaczoną na świadczenia albo nastąpiła istotna, nieprzewidywalna zmiana okoliczności (art. 150 ust. 1). Gdy wpłynęła tylko jedna ważna oferta, postępowanie co do zasady się unieważnia – ale w konkursie komisja może ją przyjąć, jeśli ponowny konkurs nic by nie zmienił (art. 150 ust. 2).

Protest, odwołanie, skarga

Środki odwoławcze nie przysługują na wybór trybu postępowania, niedokonanie wyboru świadczeniodawcy ani unieważnienie postępowania (art. 152 ust. 2). Protest i odwołanie wniesione po terminie nie są rozpatrywane (art. 153 ust. 4, art. 154 ust. 1). Jeśli Prezes NFZ uwzględni odwołanie, z odwołującym się przeprowadza się rokowania – a gdy na danym obszarze umowę zawiera się z jednym świadczeniodawcą, całe postępowanie powtarza się (art. 154 ust. 7).

Umowa – na jak długo i co zawiera

• Czas. Umowy nie zawiera się na czas nieoznaczony (poza podstawową opieką zdrowotną). Umowa na dłużej niż 5 lat – a przy świadczeniach stacjonarnych i całodobowych na dłużej niż 10 lat – wymaga zgody Prezesa NFZ (art. 156 ust. 1).
• Wypowiedzenie. Umowa przewiduje rozwiązanie z co najmniej 3-miesięcznym okresem wypowiedzenia, chyba że strony postanowią inaczej (art. 136 ust. 1 pkt 7).
• Zmiany. Zmiana warunków, które oceniano przy wyborze oferty, jest nieważna, chyba że wynika z okoliczności nieprzewidywalnych przy zawarciu umowy (art. 158 ust. 1).
• Podwykonawcy i cesja. Podwykonawcom można zlecać świadczenia, jeśli umowa na to pozwala (art. 133), a przeniesienie praw i obowiązków z umowy wymaga pisemnej zgody Prezesa NFZ, jeśli umowa nie stanowi inaczej (art. 155 ust. 5).
• Ogólne warunki umów. Szczegóły wykonywania umowy – kary umowne, rozliczenia, rozwiązanie – określa rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie ogólnych warunków umów (art. 137).

Umowy bez konkursu: wyroby medyczne i POZ

Przepisów o konkursie ofert i rokowaniach nie stosuje się m.in. do umów ze świadczeniodawcami, którzy realizują zaopatrzenie w wyroby medyczne na zlecenie, oraz do podstawowej opieki zdrowotnej (poza nocną i świąteczną). Umowę zawiera się z każdym świadczeniodawcą, który spełnia warunki określone przez Prezesa NFZ, a umowa nie przewiduje kwoty zobowiązania (art. 159 ust. 1 i 2). Dlatego sklep medyczny, który chce realizować zlecenia na wózki, kule czy materace przeciwodleżynowe, nie czeka na konkurs – zgłasza się do oddziału wojewódzkiego NFZ, gdy spełnia warunki.

Najczęstsze błędy

1. Oferta wysłana „na styk” pocztą. Liczy się nie tylko data nadania, ale i wpływ najpóźniej dzień przed otwarciem ofert.
2. Brak jednego dokumentu. Komisja wezwie do uzupełnienia, ale nieuzupełnione braki oznaczają odrzucenie.
3. Lokal i sprzęt „na później”. Komisja może sprawdzić pomieszczenia i urządzenia na miejscu – deklaracje w ofercie muszą się zgadzać ze stanem faktycznym.
4. Zbyt niska cena. Cena bez kalkulacji kosztów może zostać uznana za rażąco niską.
5. Przegapiony termin na protest. 7 dni roboczych liczy się od czynności komisji, a nie od rozstrzygnięcia.
6. Odwołanie od unieważnienia. Na unieważnienie postępowania środki odwoławcze nie przysługują – lepiej przygotować się do kolejnego postępowania.

Wyposażymy gabinet pod wymagania NFZ

Przygotowujesz gabinet do kontraktu z NFZ? Dobierzemy sprzęt do fizjoterapii ambulatoryjnej – kinezyterapię, fizykoterapię, stoły rehabilitacyjne – i bezpłatnie pomożemy przygotować wniosek o dofinansowanie z PFRON. Listę wymagań lokalowych i sprzętowych znajdziesz w poradniku Gabinet fizjoterapii – wymogi NFZ.

Sprawdź dofinansowanie sprzętu

Tel. 12 311 07 36, dofinansowania@x-reh.pl

Pytania i odpowiedzi